Een aantal weken geleden werd ik door Edwin attent gemaakt op de expositie 'Exposed' in de Tate Modern in Londen. En zo stond ik op een warme lome zaterdagavond (want ja, de Tate is daar gewoon tot 22.00 u. open op vrijdag en zaterdag, love it!) ineens in het betaalde gedeelte van dit magnifieke museum. Bij eerdere bezoekjes (ik ben de tel inmiddels kwijt) hield ik het na het gratis gedeelte voor gezien maar deze expositie leek me interessant genoeg om er 10 pond voor neer te tellen. In de expositieruimtes was het heerlijk koel en omdat je vooraf moest aangeven hoe laat je de expositie wilde bekijken was het niet te druk en had je ruimte genoeg om alles te bekijken. Wel zo relaxed om niet te hoeven dringen…

Exposed : Voyeurism, Surveillance & The Camera liet een grote diversiteit aan foto's zien die vrijwel allemaal een ding gemeen hadden. Ze waren bijna allemaal gemaakt zonder specifieke toestemming van de gefotografeerde. Denk aan foto's gemaakt met een verborgen camera of met een beveiligingscamera. De expositie was verdeeld in vijf thema's: The Unseen Photographer, Celebrity & The Public Gaze, Voyeurism & Desire, Witnessing Violence and Surveillance. De grote verbindende factor tussen al deze secties was het voyeurisme en of er een privacy grens was overschreden bij het maken van de foto's. Denk bijvoorbeeld aan bekende mensen die weliswaar niet altijd op de foto gezet willen worden maar er wel veelvuldig gebruik van maken als er weer eens iets gepromoot moet worden. En wat is er nu zo interessant aan foto's van geweldsuitbarstingen? Al kunnen die dan ook weer voor verslaggeving van het nieuws gebruikt worden. En uiteraard lenen seksueel getinte foto's zich ook uitermate voor voyeurisme.

Ik was vooral benieuwd naar Surveillance omdat dit grotendeels over CCTV zou gaan en daar is in Engeland niet aan te ontkomen. Het was een lichte teleurstelling toen ik merkte dat het vooral ging om vooraf geënsceneerde foto's door kunstenaars. Denk bijvoorbeeld aan een kunstenaar die elke dag op hetzelfde tijdstip bij een fontein gaat staan en daarna de opnames van de CCTV camera gericht op die fontein bekijkt. Dat was toch net andere koek dan dat ik me had voorgesteld. Ik had me op iets meer voyeuristische beelden ingesteld… Ja ja

Dat neemt niet weg dat de expositie de moeite waard was. Het was een bijzonder kijkje in de geschiedenis van de fotografie en de manier waarop foto's en beelden vroeger en nu gebruikt werden met een licht maar soms ook zwaar voyeuristisch trekje. De expositie is nog tot en met 3 oktober te zien en alleen al voor het gebouw moet je via de 'wobbly bridge' de oversteek maken naar 'Bankside'.

NB: Lees ook eens het artikel The Web Means the End of Forgetting uit The New York Times. Vervang foto's door WEB 2.0 applicaties en je hebt een moderne versie van Exposed, niet in de vorm van foto's maar blogs en tweets. In het kader daarvan is het ook wel typisch dat de fotografe van bovenstaande foto ook te zien is via het glas terwijl ze de foto maakt